Tổng hợp các phương pháp dạy học tích cực thành công nhất

Trong bài viết này, gia sư Hà Nội sẽ tổng hợp lại cho các bạn những phương pháp dạy học tích cực thành công nhất của các giáo viên giỏi.

các phương pháp dạy học

Dạy học theo hướng giải quyết vấn đề

Để học sinh có thể tự chủ và tích hơn trong tất cả những hoạt động tìm hiểu thông tin, kiến thức và biết các vận dụng kiến thức một cách linh hoạt thì giáo viên sẽ cần phải dạy học theo hướng giải quyết vấn đề.

Hướng dẫn học sinh biết cách khám phá, tìm tòi, xây dựng và bảo vệ những kiến thức mới. Phương pháp dạy học này sẽ bao gồm 3 bước:

  • Bước thứ nhất: Giao nhiệm vụ cho học sinh, bất ổn hóa tri thức sau đó phát biểu vấn đề
  • Bước thứ 2: Học sinh sẽ tự tìm tòi, trao đổi thông tin để có thể giải quyết được vấn đề
  • Bước thứ 3: Tranh luận, thể chất hóa, vận dụng những kiến thức mới vào thực tế

Chúng ta có thể thấy được mối quan hệ mật thiết giữa quá trình dạy học theo hướng giải quyết vấn đề và quá trình tìm tòi, khám phá kiến thức trong việc học tập của học sinh.

Quá trình dạy học theo hướng giải quyết vấn đề có thể thấy được thông quá các phương pháp dạy học tích cực. Những cách dạy học theo phương pháp truyền thống cũng có thể áp dụng được các dạy học theo hướng giải quyết vấn đề này thông qua những buổi thuyết trình hoặc đàm thoại để giải quyết vấn đề.

Quá trình dạy học giải quyết về chính là nền tảng để giáo viên có thể vận dụng được những phương pháp và kỹ thuật dạy học tích cực một cách hiệu quả.

Dạy học theo dự án

Dạy học theo dự án chính là một hình thức tổ chức dạy học mà học sinh sẽ cần phải thực hiện một nhiệm vụ học tập phức hợp, kết hợp giữa việc học lý thuyết với thực hành, tạo ra những sản phẩm có thể giới thiệu với mọi người.

Nhiệm vụ này sẽ được học sinh thực hiện với tính tự giác cao trong toàn bộ quá trình. Bắt đầu từ việc xác định mục đích, sau đó lập kế hoạch, tiến hành thực hiện dự án, kiểm tra, đánh giá lại toàn bộ quá trình và kết quả đã đạt được.

Cách loại dạy học theo dự án

Dựa theo nhiều phương diện khác nhau chúng ta có thể phân cách dạy học theo dự án thành nhiều loại như: Phân loại theo chuyên môn, Phân loại theo quỹ thời gian, Phân loại theo nhiệm vụ.

Phân loại theo chuyên môn

  • Dự án trong một môn học: trọng tâm của dự án sẽ nằm trong một môn học
  • Dự án kết hợp nhiều môn học: trọng tâm của dự án sẽ nằm ở nhiều môn học khác nhau

Phân loại theo quỹ thời gian

  • Dự án nhỏ: sẽ thực hiện trong một vài tiết học (có thể là từ 2 đến 3 tiết trong một buổi học).
  • Dự án trung bình: thời gian để thực hiện dự án có thể kéo dài trong vài ngày. Tuy nhiên chỉ giới hạn trong khoảng 1 tuần.
  • Dự án lớn: Những dự án này sẽ được thực hiện với một quỹ thời gian lớn hơn, tối thiểu là 1 tuần và có thể kéo dài trong vài tuần, thậm chí là kéo dài cả năm.

Phân loại theo nhiệm vụ

  • Dự án nghiên cứu: nhằm giải quyết các vấn đề, giải thích các hiện tượng, quá trình.
  • Dự án tìm hiểu: là dự án khảo sát thực trạng đối tượng.
  • Dự án thực hành: có thể gọi là dự án kiến tạo sản phẩm, trọng tâm là việc tạo ra các sản phẩm hoặc thực hiện theo một kế hoạch hành động thực tiễn, nhằm thực hiện những nhiệm vụ như sáng tác, biểu diễn, trưng bày, trang trí…
  • Dự án hỗn hợp: chính là những dự án tổng hợp tất cả các dạng đã được nêu trên.

các phương pháp dạy học

Đặc điểm của việc dạy học theo dự án

Phương pháp dạy học theo dự án có 3 đặc điểm cốt lõi mà chúng ta cần phải nắm được chính là: định hướng cho học sinh, định hướng thực tế và định hướng kết quả thu được.

Trong phương pháp dạy học theo dự án, dự án sẽ được tập trung chủ yếu vào những câu hỏi hay những vấn đề liên quan đến việc định hướng cho học sinh nhằm mục đích giúp cho học sinh tiếp xúc được với những khái niệm trọng tâm, cốt lõi nhất của môn học đó. Điều này có thể thực hiện được thông qua những câu hỏi mang tính chất định hướng.

Bộ câu hỏi mang tính chất định hướng sẽ bao gồm những câu hỏi khái quát, câu hỏi nội dung, câu hỏi bài học. Trong đó, câu hỏi bài học và câu hỏi khái quát nên là những câu hỏi mở. Đối với loại câu hỏi mở sẽ có nhiều hơn một đáp án đúng để kích thích phát triển tư duy của học sinh. Loại câu hỏi nội dung thì chỉ có duy nhất một phương án đúng, người ta cũng thường gọi đây là câu hỏi đóng.

Quá trình tổ chức dạy học theo dự án

Giai đoạn 1: Thiết kế dự án

  • Xác định được mục tiêu cần thực hiện
  • Xây dựng ý tưởng của dự án và thiết kế các hoạt động
  • Xây dựng những bộ câu hỏi mang tính chất định hướng
  • Lập kế hoạch đánh giá cụ thể và xây dựng những tiêu chí để đánh giá kết quả
  • Xây dựng nguồn tài liệu tham khảo

Giai đoạn 2: Tiến hành dạy học theo dự án

Khi dạy học theo dự án, có thể thực hiện theo cách bước sau đây:

  • Bước 1: Hướng dẫn học sinh xác định được mục tiêu rõ ràng và thảo luận nhóm để đưa ra ý tưởng của dự án.
  • Bước 2: Đánh giá nhu cầu và kiến thức của học sinh trước khi bắt tay vào thực hiện dự án
  • Bước 3: Chia nhóm và lập một kế hoạch thực hiện dự án cụ thể
  • Bước 4: Tiến hành thực hiện dự án theo kế hoạch đã đề ra

Giai đoạn 3: Giai đoạn kết thúc dự án

Học sinh sẽ tự trình bày sản phẩm của mình trong phạm vi lớp học hoặc rộng hơn nữa là trình bày trước toàn trường hoặc ngoài xã hội tùy thuộc vào quy mô của dự án lớn hay nhỏ. Sản phẩm thu được từ dự án sẽ rất đa dạng, tùy thuộc vào ý tưởng và kế hoạch của từng nhóm. Có thể là bài thuyết trình, báo tường, tờ rơi, phóng sự, phim, vật phẩm cụ thể… Giáo viên và những học sinh còn lại sẽ cùng nhau đánh giá sản phẩm dựa trên các tiêu chí đánh giá sản phẩm và sau đó cùng nhau rút kinh nghiệm, tổng kết lại nội dung bài học.

Trên đây chính là các phương pháp dạy học tích cực thành công nhất, mong rằng nó sẽ thực sự hữu ích đối với các bạn.

Tổng hợp các phương pháp dạy học tích cực thành công nhất
Rate this post

No Responses

Write a response